กระดูกสะโพกหัก… ผ่านมา 1 เดือน ยังเจ็บ ต้องผ่าตัดไหม? โดยเฉพาะในผู้ป่วยสมองเสื่อม
กระดูกสะโพกหัก… ผ่านมา 1 เดือน ยังเจ็บ ต้องผ่าตัดไหม? โดยเฉพาะในผู้ป่วยสมองเสื่อม
“คุณหมอคะ แม่ล้มแล้วสะโพกหักเมื่อเดือนที่แล้ว แต่หมอบอกอายุมากแล้วเป็นโรคสมองเสื่อมด้วย เลยยังไม่ได้ผ่า ตอนนี้แม่ยังเจ็บอยู่ ขยับไม่ได้ แบบนี้จะหายไหมคะ?”
เคสนี้เป็นเรื่องที่หมอเจอบ่อยครับ โดยเฉพาะในผู้สูงอายุที่มีปัญหาทางสมองร่วมด้วย เช่น โรคสมองเสื่อม (Dementia) หรืออัลไซเมอร์ ทำให้หลายครอบครัวลังเลว่าควรผ่าตัดดีไหม หรือปล่อยให้หายเองจะดีกว่า?
วันนี้หมออยากอธิบายให้เข้าใจง่าย ๆ ว่า “กระดูกสะโพกหักที่ตำแหน่งคอของกระดูกต้นขา” (Femoral neck fracture) ถ้าผ่านมา 1 เดือนแล้วยังเจ็บ เดินไม่ได้… มีอะไรที่ควรรู้และตัดสินใจให้เร็วครับ
Femoral neck fracture คืออะไร?
เป็นการหักของกระดูกตรง “คอของกระดูกต้นขา” ซึ่งเป็นส่วนที่เชื่อมระหว่างกระดูกต้นขากับเบ้าสะโพก
พบได้บ่อยในผู้สูงอายุที่ล้ม โดยเฉพาะในคนที่กระดูกพรุน
ถ้าไม่ผ่าตัด ปล่อยไว้จะเป็นอย่างไร?
- กระดูกบริเวณคอสะโพกมีเลือดไปเลี้ยงน้อย → การติดกระดูกตามธรรมชาติจึงเกิดได้ยาก โดยเฉพาะในผู้สูงอายุ
- ถ้าไม่ผ่า และปล่อยให้กระดูกไม่ติด → จะปวดเรื้อรัง ขยับขาไม่ได้ เดินไม่ได้ และเสี่ยงแผลกดทับ ติดเชื้อที่ปอด หรือทางเดินปัสสาวะ
- ในระยะยาวอาจนำไปสู่ภาวะเสียชีวิตจากภาวะแทรกซ้อนได้
ผู้ป่วยที่มีภาวะสมองเสื่อม ผ่าตัดได้ไหม?
✅ คำตอบคือ “ได้ครับ” และในหลายกรณี ควรผ่าตัดมากกว่าไม่ผ่า
แม้ผู้ป่วยจะมีภาวะสมองเสื่อม แต่อาการเจ็บจากกระดูกหักจะกระตุ้นให้เกิดความสับสนเพิ่ม เคลื่อนไหวไม่ได้เลย ยิ่งทำให้อาการแย่เร็วขึ้น
เป้าหมายของการผ่าตัดในกลุ่มนี้คือ:
- ลดความเจ็บปวด
- ช่วยให้ลุกนั่ง ยืน หรือย้ายตัวจากเตียงได้เร็ว
- ลดภาวะแทรกซ้อนจากการนอนติดเตียง
- เพิ่มคุณภาพชีวิตของผู้ป่วยและลดภาระของครอบครัว
ถ้าผ่าตัดหลังหักมาแล้ว 1 เดือน ยังทันไหม?
🔎 ยัง “อาจทัน” หากยังไม่มีภาวะแทรกซ้อน เช่น กระดูกตาย หรือข้อสะโพกผิดรูปถาวร
หมอจะต้องตรวจร่างกายและเอกซเรย์ประเมินว่า:
- กระดูกมีการติดผิดรูปหรือไม่
- มีภาวะกระดูกตายหรือข้อสะโพกยุบหรือยัง
- สุขภาพโดยรวมของผู้ป่วยพร้อมสำหรับการผ่าตัดหรือไม่
ถ้าผ่าตัดทัน:
- เปลี่ยนข้อสะโพกบางส่วนหรือทั้งหมด (hemiarthroplasty / total hip replacement) แล้วแต่สภาพกระดูกและสุขภาพผู้ป่วย
หลังผ่าตัด ผู้ป่วยสมองเสื่อมหายดีไหม?
- ผู้ป่วยอาจยังมีอาการหลงลืมเหมือนเดิม แต่โดยทั่วไปจะ “เคลื่อนไหวได้ดีขึ้น” และ “เจ็บน้อยลง”
- ต้องมีการฟื้นฟูร่วม เช่น กายภาพบำบัด ประคับประคองด้านจิตใจ และช่วยเหลือจากครอบครัว
หมอฝากไว้ว่า…
ในกรณีผู้ป่วยสูงอายุที่สะโพกหัก ไม่ว่าจะมีภาวะสมองเสื่อมหรือไม่ “การเดินไม่ได้คือจุดเปลี่ยนสำคัญของชีวิต”
ถ้ารอให้หายเองโดยไม่ผ่าตัด มักจะไม่ได้ผล และนำไปสู่ภาวะแทรกซ้อนมากมาย
การประเมินโดยแพทย์ผู้เชี่ยวชาญร่วมกับทีมเวชศาสตร์ฟื้นฟู จะช่วยวางแผนได้ว่าผ่าตัดแบบไหนเหมาะสมที่สุด เพื่อให้ผู้ป่วยกลับมาใช้ชีวิตได้ดีที่สุดครับ
“บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์
สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่
ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง)
ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ
สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ
📱 Line ID: @doctorkeng โทร 081-5303666
#สะโพกหัก #ผ่าตัดสะโพก #กระดูกคอสะโพกหัก #ผู้สูงอายุล้ม #ผ่าตัดในผู้ป่วยสมองเสื่อม #หมอกระดูก #หมอเก่ง
Comments
Post a Comment